Zapalenie tęczówki - przyczyny, objawy, leczenie

O zapaleniu spojówek zapewne słyszałeś nie jeden raz. A czy kiedyś wpadło Ci w uszy zapalenie tęczówki? Zapalenie tęczówki to stan zapalny kolorowej części gałki ocznej. Gdy wystąpi, należy podjąć odpowiednie leczenie - bo jego brak może prowadzić nawet do problemów z widzeniem. Chcesz wiedzieć więcej, jakie są przyczyny zapalenia tęczówki, jego objawy i sposoby leczenia? Sprawdź nasz artykuł!

Co to zapalenie tęczówki?

Zewnętrzna część oka, którą dostrzegasz “gołym okiem” w lustrze, to twardówka (ta biała część), tęczówka (ta kolorowa) i źrenica (ta czarna kropka w środku). 

Zapalenie tęczówki jest stanem zapalnym właśnie tej kolorowej części, którą fachowo nazywa się przednią częścią błony naczyniowej oka. Aby zrozumieć to, dlaczego występuje i dlaczego jego objawy są tak charakterystyczne, warto najpierw przyjrzeć się budowie samej tęczówki oraz całej błony naczyniowej.

Zapalenie tęczówki a budowa błony naczyniowej

Tęczówka stanowi przednią część błony naczyniowej i zbudowana jest z czterech warstw:

- nabłonka jednowarstwowego płaskiego,

- warstwy granicznej zewnętrznej,

- zrębu tęczówki,

-warstwy barwnikowej.

Co ważne, cała zaś błona naczyniowa oka składa się z trzech odcinków: tęczówki, czyli części przedniej, ciała rzęskowego, czyli części środkowej, naczyniówki, czyli części tylnej.

Zapalenie tęczówki jest więc formą zapalenia błony naczyniowej, która to może dotyczyć jednej, dwóch lub wszystkich trzech jej warstw. Przyczyną tego stanu mogą być różnorodne czynniki, m.in. choroby autoimmunologiczne, ale więcej na ten temat dowiesz się poniżej. 

Przyczyny zapalenia tęczówki 

Jak już wspomnieliśmy, najczęściej występującą przyczyną zapalenia tęczówki jest występowanie w organizmie choroby autoimmunologicznej. Choroba autoimmunologiczna to schorzenie, w którym układ odpornościowy organizmu atakuje własne, zdrowe komórki, bo rozpoznaje je jako wrogie. Wśród takich właśnie chorób, które mogą mieć bezpośredni wpływ na zapalenie tęczówki, a także wśród innych schorzeń będących przyczyną zapalenia błony naczyniowej oka wymienia się:

- obecność w organizmie antygenu HLA-B27,

- sarkoidozę,

- toczeń układowy,

- gruźlicę,

- łuszczycę,

- cukrzycę,

- półpasiec,

- chorobę Mikulicza-Radeckiego (zespół Sjögrena),

- choroby zakaźne, takie jak wirus opryszczki czy ospy,

- nieswoiste zapalenia jelit,

- śródmiąższowe zapalenie nerek,

- stwardnienie rozsiane,

- chłoniaki i przerzuty nowotworowe,

- urazy lub zabiegi operacyjne,

- zapalenie stawów, w tym:

  - zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa,
  - chorobę Stilla,
  - reaktywne zapalenie stawów,
  - łuszczycowe zapalenie stawów,
  - reumatoidalne zapalenie stawów,
  - młodzieńcze zapalenie stawów.

Jak objawia się zapalenie tęczówki?

Znasz już potencjalne przyczyny zapalenia tęczówki, teraz pora, byś poznał objawy tego schorzenia. Wśród nich wymienia się: 

- Nadwrażliwość na światło, czyli światłowstręt, który może prowadzić do mocnego bólu oka przy patrzeniu na jasne źródła światła.

- Zaburzenia widzenia, takie jak zamglenie obrazu, mroczki przed oczami, obniżona ostrość wzroku, a w cięższych przypadkach nawet częściowa utrata widzenia.

- Zaczerwienienie oka, które najczęściej nasilone jest właśnie wokół tęczówki.

- Ból oka lub okolicy brwi, niekiedy określany jest jako pulsujący, nasilający się wieczorem i w nocy.

- Nadmierne łzawienie.

- Widoczne osady na rogówce.

- Guzki tęczówki.

- Ropa zbierająca się w przedniej komorze oka, która może być widoczna na tęczówce jako ciecz, która tworzy swój poziom w jej wnętrzu.

- Zmiana wyglądu tęczówki, jej przebarwienie na brunatne lub zielonkawe, a w niektórych postaciach - jak w heterochromatycznym zapaleniu Fuchsa - wyraźną różnicę w kolorze między oczami.

Nieprawidłowy kształt tęczówki lub zwężona źrenica, która to może reagować słabiej na światło;

- Ból głowy, często towarzyszący nasilonym objawom ocznych.

Zapalenie tęczówki - co robić?

Jeśli już się okaże, że wszystkie występujące u Ciebie objawy wskazują na zapalenie tęczówki i masz podejrzenie, że ten stan zapalny u Ciebie występuje, powinieneś niezwłocznie udać się do lekarza okulisty. Ten wykona dokładne badania (np. badanie w lampie szczelinowej), sprawdzi, czy zapalenie faktycznie u Ciebie występuje a następnie oceni, jaka metoda leczenia będzie dla Ciebie najlepsza. 

Leczenie zapalenia tęczówki 

Leczenie zapalenia tęczówki przebiega bowiem indywidualnie dla każdego z pacjentów. Wpływ na nie ma ogólny stan zdrowia pacjenta, a także to w jakim stadium zapalenie się znajduje. Lekarz sam ocenia, co będzie dla danej osoby najlepsze. Najczęściej leczenie zapalenia tęczówki przebiega następująco:

- Podstawę stanowią krople rozszerzające źrenicę, które zmniejszają ból i zapobiegają powstawaniu zrostów między tęczówką a ciałem rzęskowym. Zrosty najczęściej mogą pojawiać się między tęczówką a rogówką, jak również tęczówką a przednią powierzchnią soczewki położonej tuż za tęczówką. Równolegle stosuje się steroidowe leki przeciwzapalne, najczęściej w formie kropli do oczu, a w cięższych przypadkach również doustnie lub w postaci zastrzyków.

- Jeśli zapalenie ma podłoże zakaźne, wdraża się odpowiednio antybiotyki (w infekcjach bakteryjnych) lub leki przeciwwirusowe. W sytuacji, gdy schorzenie związane jest z chorobą autoimmunologiczną, konieczne może być włączenie leków immunosupresyjnych, hamujących nadmierną reakcję układu odpornościowego.

- W przypadku nasilonego bólu stosuje się również krople znieczulające, a w dalszych etapach rekonwalescencji często zaleca się NLPZ - niesteroidowe leki przeciwzapalne, które wspierają redukcję stanu zapalnego i łagodzą dolegliwości. W bardziej zaawansowanych lub skomplikowanych przypadkach leczenie może wymagać połączenia kilku metod, w tym terapii ogólnej.

Niestety, zapalenie tęczówki ma nawracający charakter. Jeśli zatem leczenie zakończy się pozytywnie, warto być wyczulonym na pierwsze objawy i regularnie udawać się na kontrole do okulisty. Sprawdź, jakie są różnice między okulistą a optometrystą.

 

Bibliografia:

https://gemini.pl/poradnik/artykul/zapalenie-teczowki-oka-przyczyny-objawy-i-leczenie
https://okulistykaakademicka.pl/zapalenie-teczowki-objawy-i-diagnostyka/
https://www.mp.pl/pacjent/okulistyka/chorobyoczu/chorobyblonynaczyniowej/74017,zapalenie-przedniego-odcinka-blony-naczyniowej