Rogówka oka - dlaczego jest ważna? Jaką pełni rolę?

Rogówka oka jest jedną z jego najbardziej zewnętrznych części. Jest ważna, ponieważ to właśnie ona załamuje światło. Sprawia, że zostaje ono we właściwy sposób zogniskowane na siatkówce. Więcej o tym, dlaczego rogówka oka jest ważna i jaką pełni rolę dowiesz się z naszego artykułu. Sprawdź!

Czym jest rogówka oka?

Widziałeś kiedyś zdjęcie oka od boku? Spójrz na grafikę poniżej. 

Widzisz tą przezroczystą, wypukłą część, od której zdaje się, że odbija się światło? 

To właśnie rogówka. To bardzo cienka struktura, która w najszerszym miejscu ma 0,6 mm, a na obrzeżach jedynie 0,55 mm. Znajduje się nad źrenicą (tą czarną, zmieniającą rozmiar w zależności od światła kropką) i tęczówką (kolorową częścią). Pełni bardzo ważną funkcję w widzeniu, kierując promienie świetlne wpadające do oka tak, aby skupiały się precyzyjnie na siatkówce.

Jak zbudowana jest rogówka?

Wiesz już, czym jest rogówka. Teraz pora na to, byś poznał funkcję rogówki i dowiedział się, jak jest zbudowana: oraz co jaką funkcję pełni. Budowa tej struktury wygląda następująco: 

• Nabłonek przedni.

Zewnętrzna, gładka warstwa rogówki, nawilżana łzami, bez naczyń krwionośnych, pobiera tlen z powietrza i składniki odżywcze z łez. Jest silnie unerwiony i szybko się regeneruje.

• Blaszka graniczna przednia (błona Bowmana).

Sztywna warstwa włókien kolagenu, utrzymująca kształt rogówki.

• Istota właściwa.

Najgrubsza warstwa, złożona głównie z wody i kolagenu; odpowiada za wytrzymałość, elastyczność i przejrzystość rogówki.

• Warstwa Dua.

Odkryta niedawno, ma zaledwie 0,15 mm, ale jest bardzo wytrzymała i odporna na wysokie ciśnienie.

• Blaszka graniczna tylna (błona Descemeta).

Cienka, lecz mocna warstwa kolagenu, pełni funkcję ochronną między istotą właściwą a nabłonkiem tylnym.

• Nabłonek tylny.

Wewnętrzna warstwa, zbudowana z komórek ułożonych jak plaster miodu; reguluje zawartość wody w rogówce, zapewniając jej przejrzystość.

Po co jest rogówka?

Podsumujmy zatem komplet informacji o tym, dlaczego rogówka jest ważna. Nasz organizm potrzebuje jej, by móc widzieć: rogówka odpowiada za załamywanie i skupianie promieni świetlnych, umożliwiając powstanie wyraźnego obrazu. Jest pierwszą warstwą oka, przez którą światło trafia do jego wnętrza. Skupia światło znacznie silniej niż soczewka i w przeciwieństwie do niej nie jest w żaden sposób regulowana. 

Czy rogówkę można uszkodzić? 

Warto wiedzieć, że rogówka posiada liczne zakończenia nerwowe, przez co jest podatna na ból. Wiąże się to bezpośrednio z tym, że każde uszkodzenie rogówki będzie wywoływało  ból i dyskomfort. Niestety, ale uszkodzić rogówkę jest łatwo, a nawet najmniejsze urazy mogą być mocno odczuwalne. 

Rogówka może ulec uszkodzeniu na różne sposoby. Najczęściej są to powierzchniowe urazy, np. zadrapania paznokciem lub lekkie otarcia poprzez tarcie oczu czy dostanie się pod powiekę ciała obcego. Najpoważniejsze uszkodzenia rogówki mogą wynikać z działania wysokiej temperatury lub substancji chemicznych, powodując silne łzawienie, ból i światłowstręt. W takich przypadkach możesz widzieć gorzej, a w skrajnych sytuacjach możesz nawet mieć problem ze wzrokiem wymagający pilnej interwencji specjalisty. Drobne rany zazwyczaj goją się w ciągu kilku dni, ponieważ rogówka posiada zdolność do szybkiej regeneracji. 

Choroby rogówki

Rogówka niestety podatna jest również na niektóre choroby. Niektóre z nich mogą wpłynąć na wzrok tak mocno, że nieleczone, w skrajnych przypadkach, mogą spowodować  utratę widzenia. Właśnie dlatego tak ważne jest, by, gdy tylko wystąpią objawy, umówić się na wizytę do specjalisty. On nie tylko oceni stan zdrowia Twoich oczu i to, czy wystąpił jakiś problem zdrowotny, ale również wyda zalecenia: i te w kierunku leczenia, i te profilaktyczne.

Najczęściej występujące choroby rogówki to:

- Zapalenie rogówki. 

To infekcja rogówki wywołana przez bakterie, wirusy lub grzyby. Objawia się bólem oczu, światłowstrętem i zaczerwienieniem. Wymaga leczenia pod kontrolą lekarza.

- Stożek rogówki.

Najczęstsza niezapalna choroba rogówki, w której staje się ona cieńsza i uwypuklona, co zaburza widzenie. Dotyka około jednej na 2 tys. osób. Przyczyną mogą być m.in. alergie i częste pocieranie oczu, które uszkadzają włókna kolagenu. Najczęstsze objawy stożka rogówki to problemy z ostrym widzeniem, nadwrażliwość na światło i efekt halo. Sprawdź, czym jest efekt halo. 

- Zwyrodnienie rogówki. 

To zmiana kształtu lub przezroczystości rogówki, prowadząca do utraty jej funkcji optycznej. Rogówka staje się matowa i traci blask. Może być efektem starzenia się organizmu, chorób ogólnych, schorzeń oczu, a także działania niektórych leków czy problemów z nerkami i wątrobą (nagromadzenie żelaza, wapnia lub miedzi). Pośród objawów zwyrodnienia rogówki wymienia się pogorszenie ostrości wzroku, światłowstręt, nadmierne łzawienie, uczucie ciała obcego w oku.

Teraz, gdy wiesz już, czym jest rogówka i jakie funkcje pełni, dowiedz się więcej o tym, czym jest neowaskularyzacja rogówki. 

Bibliografia:

https://instytutoka.pl/rogowka/
https://www.bezokularow.pl/poradnik/rogowka-oka-gdzie-sie-znajduje-i-jaka-pelni-funkcje